Tijdens de Algemene Ledenvergadering van Schippersvereniging Schuttevaer, gevolgd door de jaarvergadering van afdeling Rijnmond en het nautisch-technisch event, stonden de toekomst van de vereniging én de toekomst van de Nederlandse vaarweginfrastructuur centraal. Met VVD-Kamerlid Björn Aljosja Schutz als gast ontstond een open gesprek over infrastructurele knelpunten, verduurzaming en de positie van de binnenvaart.
Infrastructuur onder druk
Voorzitter Erik Schultz opende de vergadering met een zorgelijke constatering. De opgave voor de Nederlandse infrastructuur is enorm, terwijl financiële beperkingen, capaciteitsproblemen en de stikstofproblematiek ervoor zorgen dat steeds meer projecten onder druk komen te staan. Juist daarom is een krachtige belangenbehartiging voor de binnenvaart belangrijker dan ooit.
Tegelijkertijd kijkt Schuttevaer nadrukkelijk vooruit. Tijdens de Algemene Ledenvergadering werd ingestemd met een verdere modernisering van de vereniging. Daarbij blijft Schuttevaer dé nautisch-technische stem van Nederland en de belangrijkste adviseur van Koninklijke Binnenvaart Nederland (KBN) op dit terrein. Wel krijgen afdelingen meer ruimte om hun organisatie aan te passen aan de regionale situatie. Zo wordt het mogelijk te werken met kleinere besturen, ondersteund door nautisch-technische adviseurs en meer flexibele bestuursvormen.
Lid Simon de Waard vroeg aandacht voor de samenwerking tussen Schuttevaer en KBN. Volgens hem versterken beide organisaties elkaar wanneer ook Schuttevaerleden meer betrokken worden bij de besluitvorming binnen KBN. Hij noemde het onwenselijk dat betrokken B-leden van Schuttevaer de Algemene Ledenvergadering van KBN niet kunnen bijwonen, terwijl beide ledengroepen gewoon onderdeel uitmaken van dezelfde ledengroep. De oplossing is gevonden in een afvaardigingsconstructie vanuit de afdelingsbesturen maar het is wel tijd dat iedereen zijn steentje mag bijdragen. Dat maakt de vereniging een stuk professioneler en sterker.
Oproep tot beter hindermanagement
Tijdens het nautisch-technisch event ging VVD-Kamerlid Björn Aljosja Schutz, woordvoerder Infrastructuur & Waterstaat, in gesprek met de aanwezige leden. Hij gaf aan dat infrastructurele projecten waarvoor het Rijk al verplichtingen is aangegaan, zoals de vervanging van de Van Brienenoordbrug, doorgang zullen vinden.
Volgens Schutz moet de overheid echter verder kijken dan alleen de uitvoering van projecten. Goed ‘hindermanagement’ verdient volgens hem veel meer aandacht, zodat economische schade voor de scheepvaart en het bedrijfsleven zoveel mogelijk wordt beperkt.
Daarnaast benadrukte hij dat alle brancheorganisaties, groot én klein, betrokken moeten worden bij de besluitvorming. Vanuit de zaal werd daarbij opgemerkt dat de binnenvaart bij infrastructurele werkzaamheden nog te vaak een lagere prioriteit krijgt dan het wegverkeer. Schutz riep op om als sector gezamenlijk op te trekken. Volgens hem kunnen Schuttevaer, Koninklijke Binnenvaart Nederland en HISWA-RECRON samen met iets kleinere partijen zoals FVEN (Federatie Varend Erfgoed Nederland) meer invloed uitoefenen op het beleid dan ieder afzonderlijk.
Consistent verduurzamingsbeleid
Ook de verduurzaming van de binnenvaart leverde een levendige discussie op. Volgens Schutz vraagt de energietransitie om een betrouwbare overheid. Ondernemers die investeren in innovatieve technieken mogen niet de dupe worden van wisselend beleid. Waterstof, elektrificatie en biobrandstoffen worden soms vrijwel gelijktijdig gestimuleerd, terwijl ondernemers uiteindelijk zelf het financiële risico dragen wanneer een techniek in de praktijk onvoldoende blijkt te functioneren.
Vanuit de zaal werd benadrukt dat binnenvaartondernemers zeker bereid zijn te investeren in verduurzaming, mits dit economisch verantwoord is. Daarbij werd gewaarschuwd voor de keerzijde van subsidieregelingen. Subsidies zijn waardevol om innovaties op gang te brengen, maar kunnen tegelijkertijd leiden tot hogere prijzen van motoren en duurzame installaties. De algemene opvatting was dat technieken die zich in de praktijk bewijzen uiteindelijk vanzelf door de markt worden omarmd.
Voor de zware binnenvaart is volgens veel aanwezigen bovendien nog geen volwaardig alternatief voor diesel beschikbaar. Daarbij werd gewezen op ervaringen in andere sectoren, waar eerder ingezette oplossingen (waterstof) inmiddels weer zijn verlaten.
Stikstof als rem op uitvoering
Ook de stikstofproblematiek kwam uitgebreid aan bod. De aanwezigen constateerden dat vergunningverlening hierdoor steeds vaker vertraging oploopt, waardoor infrastructurele projecten worden uitgesteld. Dat vergroot de onzekerheid voor ondernemers die afhankelijk zijn van betrouwbare vaarwegen en kunstwerken.
Regionale projecten
Tijdens de jaarvergadering gaf afdeling Rijnmond een uitgebreid overzicht van de belangrijkste infrastructurele projecten in de regio. Waar zij met hun afdelingsbestuur van vrijwilligers aan werken.
De vervanging van de Van Brienenoordbrug blijft één van de meest ingrijpende dossiers voor de binnenvaart. Ook de Suurhoffbrug, Spijkenisserbrug en de toekomstige vaste Giessenbrug passeerden de revue. Verder werd stilgestaan bij de realisatie van een tweede autoafzetplaats en watertappunt in Dordrecht, de tijdelijke kegelligplaats in de Merwedehaven en de renovatie van de Binnen Kalkhaven.
Ook de derde oeververbinding in Rotterdam leidde tot discussie. Vanuit de afdeling werd teruggeblikt op het besluitvormingsproces, waarbij overheden, brancheorganisaties en het Havenbedrijf Rotterdam hun zienswijzen hebben ingebracht. Tijdens de vergadering werd opgemerkt dat er binnen de nautische sector weinig draagvlak bestaat voor de gekozen voorkeursvariant zonder tunnel. Volgens verschillende aanwezigen zou een tunnel vanuit het oogpunt van veiligheid, bereikbaarheid en een onbelemmerde doorstroming van zowel de scheepvaart als het wegverkeer de voorkeur hebben gehad.
Daarbij werd ook verwezen naar het eerdere besluit van toenmalig wethouder Vincent Karremans, inmiddels minister, om niet voor een tunnelvariant te kiezen. Enkele leden spraken de verwachting uit dat deze keuze niet snel zal worden heroverwogen. Zij vroegen zich af hoe toekomstige generaties zullen terugkijken op de afwegingen die nu zijn gemaakt, mede gezien de langetermijnimpact op de bereikbaarheid van de Rotterdamse haven en de ontwikkeling van nieuwe woongebieden.
Belangenbehartiging met kennis uit de praktijk
De combinatie van de Algemene Ledenvergadering, het nautisch-technisch event en de jaarvergadering van afdeling Rijnmond liet opnieuw zien waar de kracht van Schuttevaer ligt: het verbinden van praktijkkennis met politiek en vaarwegbeheerders. Juist in een tijd waarin de druk op de infrastructuur toeneemt en de verduurzaming van de binnenvaart grote investeringen vraagt, blijft een sterke nautisch-technische belangenbehartiging onmisbaar. Wel de oproep om je te laten horen via de afdelingen en dat leden knelpunten blijven melden via deze website.
